Platform duurzame gebiedsontwikkeling
Op initiatief van het Ministerie van I&M, Stichting Kennis voor Klimaat en Stichting Urgenda is in 2010 het Platform Duurzame Gebiedsontwikkeling (DGO) opgericht voor een periode van drie jaar. De 30 leden hebben allen hun ‘duurzaamheidsporen’ verdiend in gebiedsontwikkeling en nemen op persoonlijke titel deel aan het Platform. Ze vertegenwoordigen samen een breed scala aan disciplines, van projectontwikkelaar tot gedeputeerde en van bankier tot professor.
De missie van het Platform is: versnelling en versterking van duurzame gebiedsontwikkeling in Nederland. Het Platform werkt daarbij langs twee sporen. In de eerste plaats heeft het Platform de ambitie te komen tot een integrale visie op duurzame gebiedsontwikkeling die tegelijkertijd inspirerend, richtinggevend en flexibel is. In de tweede plaats verlenen de Platformleden deskundige ondersteuning aan gebiedsspelers in een beperkt aantal icoongebieden om hen te helpen duurzame systeemveranderingen tot stand te brengen. Het Platform wil grensverleggende concepten en handvatten ontwikkelen waarmee partijen, die met hun voeten in de gebiedsmodder staan, verder worden geholpen bij het realiseren van duurzaamheidambities.
Nieuwe leidmotief
Duurzame gebiedsontwikkeling’ is het nieuwe leidmotief in de ruimtelijke ordening. Waar in Nederland sprake is van (her)inrichting en transformatie van gebieden daar valt de term veelvuldig. Net als duurzaamheid is duurzame gebiedsontwikkeling een populair containerbegrip dat steeds meer thema’s en aspecten omvat, uiteenlopend van ruimtelijke milieuaspecten tot klimaatadaptatie en van sociale cohesie tot een vitale gebiedseconomie.
Die tendentie brengt kansen en risico’s met zich mee. Kans is bijvoorbeeld dat er bij gebiedsontwikkelingen steeds meer ruimte ontstaat voor adressering van allerlei belangrijke duurzaamheidthema’s en -aspecten die buiten de directe sfeer van de ruimtelijke ordening liggen. Risico is dat de term de eenvoudig kan worden misbruikt voor ‘greenwashing’ en ‘window dressing’ omdat het begrip nog onvoldoende richting geeft en daardoor vrijblijvend en opportunistisch kan worden gehanteerd.
Integrale visie
Tegen deze achtergrond heeft het platform de ambitie te komen tot een
integrale visie en een aantal grensverleggende concepten en handvatten waarmee
partijen, die met hun voeten in de gebiedsmodder staan, daadwerkelijk verder
kunnen worden geholpen bij het realiseren van integrale duurzaamheidambities.
Hoe maak je binnen gegeven budgettaire kaders een cultuurhistorisch landschap
tegelijkertijd aantrekkelijk en klimaatbestendig? Welke kansen biedt het streven
naar klimaatneutraliteit voor de bedrijvigheid en werkgelegenheid in een stad?
Hoe kan de leefbaarheid van een krachtwijk worden versterkt als bewoners en
lokale ondernemers dat doel innovatief gaan verbinden met nieuwe kansen op het
gebied van energiebesparing en duurzame energie?
Prikkelende uitdagingen waar het platform graag voor gaat. Daarbij bouwt het platform – waarin zo’n 25 friskijkers en dwarsdenkers met veel kennis en praktijkervaring zitting hebben genomen – voort op de vele praktijkervaringen die in Nederland zijn en worden opgedaan met het streven naar duurzame gebiedsontwikkeling. Ter bevordering van het leren voor een duurzame gebiedsontwikkeling is het voornemen om een aantal nieuwe concepten en handvatten toe te passen in de praktijk van een select aantal icoongebieden. Centrale vragen zijn steeds: hoe vullen we duurzaamheid concreet en integraal in en aan welke knoppen kunnen we draaien om de transitie naar een duurzame gebiedsontwikkeling te versterken en te versnellen?
